2026 yılı itibarıyla Texas'ta kişisel yaralanma davası açan bir mağdurun karşılaşacağı yasal çerçeve, yaralanma tipine göre değişen sekiz farklı kategoriden ve bu kategorilerin tamamına uygulanan beş temel Texas yasal kuralından oluşur: Tex. Civ. Prac. & Rem. Code (CPRC) altındaki iki yıllık zaman aşımı, modified comparative fault %51 kuralı, Chapter 41 punitive damages tavanı, Chapter 74 tıbbi malpraktis uzman raporu zorunluluğu ve premises liability bilgi standardı. Yellow Law Group, Plano (Texas) merkez ofisi ile Chicago, Kaliforniya (Irvine), Atlanta ve New Jersey partner ofislerinden, avukat ekibinin 10 yılı aşkın birikimiyle Türk-Amerikan müvekkillerine sekiz yaralanma tipinin tamamında temsil sağlar. Rehberimiz Texas yasal çerçevesini özetler; her yaralanma tipinin spesifik kurallarını karşılaştırır ve hangi durumlarda hangi yasal stratejinin işlediğini gösterir.
Texas Kişisel Yaralanma Hukukunun 5 Temel Kuralı
Sekiz yaralanma tipinin tamamı aynı Texas usul kurallarına tabidir. Aşağıdaki tablo, mağdurun dava açmadan önce bilmesi gereken beş kuralı özetler.
| Kural | Yasal Kaynak | Pratik Sonuç |
|---|---|---|
| Zaman aşımı | CPRC §16.003 | Yaralanma tarihinden itibaren 2 yıl; süre dolarsa dava açılamaz |
| Modified comparative fault | CPRC §33.001 | Davacının kusur oranı %51'i geçerse tazminat alamaz; %50 ve altında oransal alır |
| Punitive damages tavanı | CPRC §41.008 | Cezai tazminat 200.000 USD veya ekonomik zararın 2 katı + 750.000 USD (hangisi yüksekse) |
| Tıbbi malpraktis uzman raporu | CPRC §74.351 | Dava açtıktan sonra 120 gün içinde sertifikalı uzman raporu sunmak zorunlu |
| Discovery rule | İçtihat (Childs v. Haussecker) | Yaralanma fark edilmesi geç olduysa zaman aşımı fark edilen tarihten başlar |
Modified comparative fault kuralının davayı belirleyici etkisi büyüktür. Mağdurun kazada katkı payı jüri tarafından %51 veya üzeri belirlenirse tazminat sıfırlanır; %50 ve altı oranlarda tazminat kusur yüzdesi kadar düşürülerek ödenir. Göçmen statüsündeki mağdurların kusur oranı tespiti ve dilekçe stratejisi Kişisel Yaralanma Davası: Göçmen Hakları ve Kusur Oranları rehberimizde kategori bazında detaylandırıldı.
Mağdurun davasını yürütecek avukatla görüşmesinde ilk soru her zaman zaman aşımı kontrolüdür. İki yıl kısıtlaması katıdır; kaza tarihi itibarıyla 24 ay dolduğunda mahkeme dava dilekçesini şartsız reddeder. Birden fazla davalı veya sigorta şirketi ile müzakere yürütülen dosyalarda Kişisel Yaralanma hizmetimiz stratejik dosya yönetimini koordine eder.
Trafik Kazaları: Otomobil, Motosiklet, 18 Tekerlekli TIR
Texas Insurance Code §601.072, her sürücüye 30.000 USD kişi başı, 60.000 USD olay başı ve 25.000 USD mülk hasarı zorunlu asgari sorumluluk sigortası yükler. Çoğu ciddi yaralanma davasında bu asgari sigorta yetersiz kalır; underinsured motorist (UIM) ek sigortası ve davalının kişisel varlıkları takip edilir. Standart bir otomobil kazasında ortalama dava süresi 12-18 ay, ciddi yaralanmalarda jüri kararına kadar 24-36 ay sürebilir.
18 tekerlekli TIR kazaları standart trafik davalarından üç noktada ayrışır:
- Federal düzenleme: Federal Motor Carrier Safety Administration (FMCSA) kuralları sürücü saat sınırları, araç bakımı ve elektronik kayıt cihazları konularında federal standart koyar; ihlal kanıtı sorumluluk hesabını değiştirir.
- Çoklu davalı yapısı: Sürücü, taşıma şirketi (motor carrier), kargo sahibi, araç bakım firması ve sigorta şirketi ayrı sorumluluk taşır.
- Sigorta limiti: Ticari TIR sigortaları 750.000-5.000.000 USD aralığındadır; otomobil kazalarından çok daha yüksek tazminat potansiyeli sağlar.
Trafik kazası sonrası ilk 72 saatlik delil toplama (kaza yeri fotoğrafları, tanık ifadeleri, polis raporu, tıbbi kayıtlar) davanın seyrini belirler. Göçmen statüsünün trafik kazası tazminat sürecine etkisi Trafik Kazası Sonrası Haklarınız rehberimizde ayrıca işlendi. Otomobil, motosiklet ve TIR kazalarına özgü dava stratejileri için trafik kazaları hizmetimiz dosya bazında değerlendirme yapar.
İş Kazaları: Workers' Comp vs Üçüncü Taraf Davası
Texas, ABD'de işveren için workers' compensation sigortasının zorunlu olmadığı tek eyalettir. Subscriber işverenler (workers' comp poliçesi olan) ve non-subscriber işverenler (poliçe sahibi olmayan) farklı yasal rejimlere tabidir; bu fark yaralanan işçinin dava hakkını belirler.
- Subscriber işveren: Yaralı işçi sadece workers' comp tazminatı alır; işvereni dava edemez. Tıbbi masraf, ücret kaybı (ortalama haftalık ücretin %70'i) ve kalıcı sakatlık ödemeleri yapılır.
- Non-subscriber işveren: İşveren common-law defansların çoğunu kaybeder (contributory negligence, assumption of risk, fellow servant doctrine). İşçi doğrudan dava açabilir ve ekonomik artı manevi tazminat talep edebilir.
- Üçüncü taraf davası: İşveren dışındaki taraflara (ekipman üreticisi, alt yüklenici, mülk sahibi, sürücü) karşı her iki rejimde de dava açılabilir; ana iş davası ile paralel yürür.
İnşaat sahası kazalarında Occupational Safety and Health Administration (OSHA) standart ihlalleri kritik delil oluşturur. OSHA resmi sitesi federal iş güvenliği standartlarını ve cezalarını yayınlar. Texas'ın opt-out workers' comp sistemi ve üçüncü taraf dava analizleri iş kazaları hizmetimiz altında dosya türüne göre değerlendirilir.
Tıbbi Malpraktis ve Bakım Evi İstismarı
Tıbbi malpraktis Texas hukukunda diğer kişisel yaralanma davalarından farklı bir usul rejimine tabidir. CPRC Chapter 74 altında dava açıldıktan sonra 120 gün içinde sertifikalı bir tıbbi uzmandan (aynı uzmanlık alanı + 5 yıl pratik deneyim şartı) yazılı bir expert report sunulması zorunludur. Rapor sunulmazsa dava şartsız reddedilir; uzman raporu zorunluluğu Texas'ta tıbbi malpraktis davalarının pratik giriş engelidir.
2003 reform paketi non-economic damages (acı, ızdırap, yaşam kalitesi kaybı) tavanını sıkı sınırlandırdı:
- 250.000 USD tavan: Bir doktor veya sağlık kuruluşu başına non-economic damages limiti.
- 500.000 USD tavan: Birden fazla sağlık kuruluşu davalısı için toplam limit.
- Ekonomik zararlar tavansız: Tıbbi masraflar, gelecek tedavi, ücret kaybı tavansız ödenir.
Bakım evi istismarı davaları tıbbi malpraktis kapsamında değerlendirilir ancak Texas Health and Safety Code Chapter 242 (bakım evi düzenleme) mağdurlara ek koruma sağlar. Yaygın istismar belirtileri: açıklanamayan morluklar, hızlı kilo kaybı, decubitus ülser (bası yarası), düşmeden kaynaklı kırıklar, ilaç hataları ve sosyal izolasyon. Acil transfer ve mağdur korumasının hukuki adımları için bakım evi istismarı hizmetimiz aile ile birlikte hareket eder. Tıbbi malpraktis dava sürecinin teknik mekaniği tıbbi uygulama hataları hizmetimiz altında ele alınır.
Premises Liability: Kayma-Düşme ve Köpek Isırması
Texas'ta tesis sahibinin ziyaretçiye karşı bakım yükümlülüğü ziyaretçi statüsüne göre değişir: invitee (davetli müşteri), licensee (sosyal ziyaretçi) veya trespasser (izinsiz giren). Standart bir alışveriş merkezi veya restoran ziyaretçisi invitee'dir; tesis sahibi tehlikeli koşulları tespit etmek, düzeltmek veya açıkça uyarmakla yükümlüdür. Kanıt standardı CPRC içtihatında dört unsur taşır: (1) tehlikeli koşulun varlığı, (2) tesis sahibinin bilgisi veya bilgi sahibi olması gerekliliği, (3) makul önlem alınmaması ve (4) yaralanmanın bu ihmalden doğması.
Kayma-düşme davalarında en zor unsur tesis sahibinin actual or constructive knowledge kanıtıdır. Düşme anında zeminin ne kadar süredir tehlikeli olduğunu kanıtlamak için güvenlik kamera görüntüleri, çalışan ifadeleri ve temizlik kayıtları kritiktir. Büyük perakende zincirleri (Walmart, HEB, Target) detaylı zemin temizlik logları tutar; kayıtların discovery sürecinde talep edilmesi davayı belirleyen kanıt sağlar. Kayma-düşme stratejisi için kayma ve düşme kazaları hizmetimiz tesis tipine göre kanıt planı kurar.
Köpek ısırması davalarında Texas one-bite rule uygulayan eyaletler arasındadır. Köpek sahibi, hayvanın saldırgan davranış sergilediğini önceden bilmiyor veya bilmek zorunda değilse (önceki ısırma, agresif tavır şikayeti yoktur) standart ihmal kuralı uygulanır. Önceki saldırı tarihçesi varsa sahip strict liability altına girer ve kanıt yükü düşer. Kira sözleşmesinde "köpek yasak" maddesi bulunan apartmanda saldırı olursa bina sahibi veya apartman yönetimi ek sorumluluk taşıyabilir. Köpek ısırması süreç adımları için köpek saldırıları hizmetimiz kanıt toplama ve sigorta müzakeresinde yön gösterir.
Haksız Ölüm: Survival Action vs Wrongful Death
Ölümle sonuçlanan kişisel yaralanma davalarında Texas iki ayrı dava hakkı tanır. Wrongful Death (CPRC §71.002): ölen kişinin yakınlarının kendi kayıplarını talep ettiği dava. Survival Action (CPRC §71.021): ölen kişinin yaşadığı dönemdeki acı, tıbbi masraf ve ücret kaybı talebinin mirasçılar tarafından devralındığı dava. İki dava aynı olaydan doğsa da farklı davacılara, farklı tazminat tiplerine ve farklı kanıt standartlarına sahiptir.
Wrongful death davasını açma hakkı CPRC §71.004 altında sınırlandırılmıştır:
- Eş: En geniş hakkı taşır; eş kaybı dolayısıyla manevi ve ekonomik talep.
- Çocuk: Biyolojik ve evlat edinilmiş çocuklar dahil; ebeveyn kaybı talebi.
- Ebeveyn: Yetişkin çocuk kaybı talebi; ekonomik bağımlılık değerlendirilir.
- Üvey çocuk veya kardeş HAKKI YOK: Texas statüsü açıkça kısıtlar.
Tazminat hesaplaması ölen kişinin gelecek geliri (lost future earnings), aile fertlerinin kaybettiği sevgi ve rehberlik (loss of companionship and society), tıbbi ve cenaze masrafları ve manevi acı (mental anguish) kalemlerini içerir. Wrongful death davalarında sigorta müzakeresi ve jüri stratejisi için haksız ölüm hizmetimiz aile fertlerini koordine eder.
Sekiz yaralanma tipinin tamamı Texas merkez ofisimizden, Texas Bar tescilli avukatlarımız tarafından yürütülür. Logomuzdaki tokalaşma, müvekkille kurulan ortaklığın temelidir; avukat ekibimizin 10 yılı aşkın birikimi aynı felsefeyi taşır. Plano (Texas) merkez ofisi DFW metroplex'i kapsar; Chicago, Irvine, Atlanta ve New Jersey ofisleri eyaletler arası yaralanma davalarında koordinasyon sağlar. Hukuk büromuzun ücretsiz ilk değerlendirme görüşmesi için iletişim sayfamızdan randevu talep edebilirsiniz; dosyanızın zaman aşımı durumunu ve yasal stratejiyi birlikte değerlendiririz.
