Özel Göçmen Çocuk Statüsü (SIJS) Nasıl Alınır: Eyalet Mahkemesi Kararı, I-360 ve EB-4 Beklemesi (2026)

Özel Göçmen Çocuk Statüsü (SIJS), ABD'de bir ya da her iki ebeveyni tarafından istismara, ihmale ya da terke uğramış çocuklara kalıcı oturuma giden bir yol açar. SIJS'i alışılmış göçmenlik yollarından ayıran şey, iki ayrı hukuk dünyasını art arda gerektirmesidir: önce bir eyalet çocuk mahkemesi kararı, sonra federal göçmenlik başvurusu. Rehber, sürecin adım adım nasıl işlediğini ele alıyor: kimin uygun olduğunu, eyalet mahkemesinden gereken üç tespiti, I-360 dilekçesini, green card ve EB-4 beklemesini. Kimlerin başvurabileceğini ve avukatlık desteğini SIJS avukatlık hizmetimizde özetledik. İçerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir.

Özel Göçmen Çocuk Statüsü (SIJS) Nedir?

SIJS, göçmenlik yasasının 101(a)(27)(J) maddesinde tanımlanan özel bir göçmen kategorisidir. Ebeveyn bakımından yoksun kalmış çocuklara, kendi adlarına kalıcı oturum (green card) başvurusu yapma imkânı tanır. Kategorinin özü, çocuğun korunmasıdır: bir eyalet mahkemesi çocuğun durumunu inceleyip gereken tespitleri yaptıktan sonra, federal göçmenlik makamı o temele dayanarak statüyü verir. Statünün resmi çerçevesini USCIS Özel Göçmen Genç sayfasından inceleyebilirsiniz.

Kimler SIJS Başvurusu Yapabilir?

Temel uygunluk şartları nettir. Başvuran, I-360 dilekçesi verildiğinde 21 yaşından küçük olmalı, hem dilekçe verilirken hem de karara bağlanırken bekâr olmalı ve ABD'de fiziksel olarak bulunmalıdır. İki ayrıntı önem taşır: 21 yaş ölçütü yalnızca dilekçenin verildiği ana bakar, sonrasında yaşınız ilerlese bile korunursunuz; bekârlık şartı ise hem başvuru hem de onay anında sürmelidir, yani onaydan önce evlenmek uygunluğu kaybettirir. Asıl belirleyici olan, bir eyalet mahkemesinin çocuk hakkında yaptığı tespitlerdir.

Eyalet Mahkemesi Kararı: Gereken Üç Tespit

SIJS'in kalbi, bir eyalet mahkemesinden alınan karardır (predicate order). Karar şu üç tespiti içermelidir. Birincisi, çocuğun mahkemeye ya da bir kuruma bağımlı kılınması veya bir kişi ya da kurumun bakımına yerleştirilmesidir. İkincisi, çocuğun bir ya da her iki ebeveyniyle yeniden birleşmesinin istismar, ihmal, terk veya eyalet hukukundaki benzer bir sebep nedeniyle mümkün olmadığının tespitidir. Üçüncüsü, çocuğun ya da ebeveynlerinin uyruk ya da son ikamet ülkesine dönmesinin çocuğun yararına olmadığı bulgusudur. Kararı yalnızca "çocuk mahkemesi" değil; aile, vesayet, veraset ve bağımlılık mahkemeleri gibi eyalete göre değişen birçok mahkeme verebilir. Ebeveynlik haklarının resmen sonlandırılmış olması gerekmez.

Tek Ebeveyn Kuralı

Sık yanlış bilinen bir nokta burada devreye girer. SIJS için her iki ebeveynle de birleşmenin imkânsız olması aranmaz; yalnızca bir ebeveynle birleşmenin mümkün olmadığının tespiti yeterlidir. Yani çocuk, istismarcı olmayan diğer ebeveynin yanında kalıyor olsa bile başvurabilir. Örneğin babası tarafından terk edilmiş ve annesiyle güvenli biçimde yaşayan bir çocuk, baba yönünden tek ebeveyn kuralını karşılayarak SIJS'e uygun olabilir. Karar, hangi ebeveyn yönünden ne tespit ettiğini açıkça göstermelidir.

Adım Adım SIJS Süreci: Üç Aşama

Süreç birbirini izleyen üç aşamada ilerler. İlk aşama, yukarıda anlatılan eyalet mahkemesi kararının, gereken üç tespitle birlikte alınmasıdır. İkinci aşama, karar elinizde olduğunda USCIS'e Form I-360'ın sunulmasıdır; SIJS bir öz-dilekçedir, yani çocuğu getirecek bir ebeveyn, akraba ya da işveren sponsoru gerekmez, dilekçeyi çocuğun kendisi (genellikle vasisi ya da avukatı aracılığıyla) kendi adına verir. USCIS'in dilekçeye rıza (consent) göstermesi gerekir: talebin iyi niyetli olması, yani mahkeme kararının asıl olarak istismar veya ihmalden korunmak için alınmış olması aranır. Üçüncü aşama, bir göçmen vizesi hazır olduğunda Form I-485 ile statü değişikliği yapıp green card'ın alınmasıdır.

Üçüncü aşamada SIJS'e özgü önemli bir kolaylık vardır: göçmenlik yasası, statü değişikliği açısından SIJS başvuranını, ABD'ye nasıl girdiğine bakılmaksızın "parole ile girmiş" sayar. Yani teftişsiz (kaçak) girmiş bir çocuğun bile ABD içinden green card başvurusu yapabilmesi anlamına gelir. SIJS başvuranları için kamu yükü, teftişsiz giriş, yasa dışı bulunma ve çoğu yanlış beyan gibi engeller de uygulanmaz. Süreci ve konsolosluk aşamasını, çocuk göçmenliğinin genel çerçevesiyle birlikte çocuk vizesi nasıl alınır rehberimizde de ele alıyoruz; ancak SIJS, o yollardan farklı olarak ebeveyn sponsorluğuna dayanmaz.

Yaş Sınırı ve Zamanlama: İki Farklı Son Tarih

SIJS'te iki ayrı yaş son tarihini karıştırmamak gerekir. Federal son tarih, I-360'ın 21 yaşından önce verilmesidir; TVPRA 2008 yasası uyarınca, dilekçe 21 yaşından önce usulüne uygun verildiyse, karar aşamasında yaşınız 21'i geçse bile USCIS statüyü sırf yaş nedeniyle reddedemez. Yeşil kart aşaması olan I-485 için ise yaş sınırı yoktur. Ancak eyalet mahkemesinin çocuk üzerinde yetkisi, ayrı bir kural olarak, eyalete göre çoğunlukla 18, bazen 21 yaşında sona erer. Predicate order, çocuk o yetkiden çıkmadan alınmalıdır; işte çoğu zaman 21. doğum gününden daha erken ve daha sıkı bir takvim çıkar. Zamanlama o yüzden erken planlanmalı, gecikme riskinde dilekçe 21. doğum günü öncesinde şahsen verilmelidir.

Mahkeme kararının sonradan sona ermesi de her zaman uygunluğu bozmaz. Karar; çocuğun evlat edinilmesi, kalıcı vesayete alınması ya da bir çocuk refahı hedefine ulaşılması nedeniyle ya da yalnızca yaş nedeniyle sona erdiyse, geçerliliğini korur. Buna karşılık mahkeme tespitlerini yeni delille geri alırsa ya da çocuğu daha önce istismar eden ebeveynle yeniden birleştirirse, uygunluk ortadan kalkar ve onaylanmış bir I-360 bile iptal edilebilir.

Green Card, EB-4 Beklemesi ve Çalışma İzni

I-360 onaylandıktan sonra green card, istihdam temelli dördüncü tercih (EB-4, özel göçmenler) kategorisinden alınır. EB-4 sayısal olarak sınırlıdır ve tüm özel göçmen türleri arasında paylaşılır; o yüzden I-360 onayı ile green card arasında bir vize sırası beklenir. Temmuz 2026 Visa Bulletin'ine göre EB-4 tüm ülkeler için geniş çapta geridedir ve bekleme yıllarla ölçülebilir. Güncel sırayı Dışişleri Bakanlığı Visa Bulletin üzerinden takip edebilirsiniz.

Bekleme dönemindeki çalışma izni, 2025-2026'da değişen ve hâlâ hareketli olan bir konudur, o yüzden dikkatle ele alınmalıdır. SIJS statüsünün kendisi çalışma izni ya da yasal statü vermez; çalışma izni ancak ayrı bir yolla, ertelenmiş işlem (deferred action) verilmesiyle veya bekleyen bir I-485 üzerinden elde edilir. 2022'de USCIS, onaylı I-360'ı olup vizesi hazır olmayan gençlere otomatik ertelenmiş işlem ve çalışma izni tanıyan bir politika ilan etmişti. Ancak otomatik politika 2025 Haziran'ında kaldırıldı, kaldırma kararı Kasım 2025'te bir mahkeme tarafından durduruldu ve 2026 Nisan-Mayıs'ında USCIS, ertelenmiş işlemi vaka-bazlı, istisnai bir takdir olarak yeniden çerçeveledi. Sonuç olarak, Mayıs 2026'dan sonra dilekçe veren yeni gençler için bekleme süresince otomatik çalışma izni artık garanti değildir; mevcut ertelenmiş işlem sahipleri ise belgelerinin süresi bitene dek genellikle korunur. Konu davaya taşındığından güncel durum değişebilir; başvurunuza göre bekleme dönemi seçeneklerini değerlendiririz.

SIJS'in Kalıcı Sınırı: Ebeveynlere Hiçbir Hak Yok

Ailelerin baştan bilmesi gereken kalıcı bir sınır vardır. Yasa gereği, SIJS ile statü kazanan bir çocuğun doğal ya da önceki evlat edinen ebeveynleri, ebeveynlik nedeniyle hiçbir zaman bir hak, imtiyaz ya da göçmenlik statüsü kazanamaz. Çocuk ileride vatandaş olsa bile sınır kalkmaz; SIJS alan bir kişi hiçbir zaman ebeveyni için dilekçe veremez. Buna karşılık sınır yalnızca ebeveynler içindir: SIJS sahibi bir kişi, ileride kendi eşi ya da çocuğu gibi diğer akrabaları için başvuru yapma hakkını korur. Ayrım, dosyanın en başında ailelere açıkça anlatılması gereken bir noktadır.

SIJS Dosyanızı Yellow Law Group ile Kurun

SIJS'te sonucu belirleyen, tek bir formun doğru doldurulması değil, eyalet çocuk hukuku ile federal göçmenliğin birlikte, doğru sırayla yürütülmesidir. En sık gecikme ve red sebebi, eyalet mahkemesinden alınan kararın SIJS için gereken üç tespiti tam olarak içermemesidir.